O nas

 Obieg – nowa odsłona

W nowej formule „Obieg” staje się polsko-angielskim kwartalnikiem internetowym zajmującym się szeroko rozumianą humanistyką, dla którego swobodnym punktem wyjścia są tematy podejmowane przez program CSW Zamek Ujazdowski. Kolejne tematyczne numery składać się będą z części zasadniczej oraz materiałów uzupełniających, prezentowanych w czasie czterech miesięcy na stałe bądź czasowo. Wspólnie tworzyć będą pole spotkań różnych formuł opowiadania o sztuce – łącząc krytykę, pogłębione teksty teoretyczne, nieakademickie poszukiwania, eseje, obrazy i elementy czerpane z mediów społecznościowych.

W dzisiejszej sytuacji – czasie zamykania granic, obsesji bezpieczeństwa i standaryzowania się języka sztuki – widzimy potrzebę modyfikacji dotychczasowej formuły magazynu. Zależy nam na poszerzeniu pola dyskusji, włączeniu do polskiego obiegu refleksji o współczesnej sztuce zjawisk dotąd obecnych w nim marginalnie.

Mimo pozornie nieograniczonego dostępu do informacji Polska i Europa Środkowa wciąż nie podjęły istotnego dialogu z zagadnieniami, które wykraczają poza konwencjonalną, tworzoną od lat 90. imitacyjną relację centrum – peryferie. Zwrócenie uwagi na to, co dzieje się w innych rejonach globu oraz porównanie tych perspektyw pozwoli nam spojrzeć świeżym okiem na problemy polskiego obiegu artystycznego, transformacji ekonomicznej czy naszego rozumienia nowoczesności. Dlatego w obecnej odsłonie „Obieg” orientuje się na sztukę obszarów usytuowanych poza centrami świata euroatlantyckiego – eksploruje geografie artystyczne i tworzy nowe sieci połączeń między Europą Środkową a krajami tzw. Globalnego Południa. Chcemy nawiązywać do tego, co mieszkający w Dakarze egipski ekonomista Samir Amin, pisząc o dekolonizacji, określił mianem „rozłączania”, co w kontekście Polski i w ramach nowej formuły „Obiegu” rozumiemy jako krytyczną aktualizację horyzontu naszego regionu i tworzenie alternatywnych połączeń. Przekierowanie uwagi poza światowe centra nie ma jednak na celu nadawania większej wartości czy atrakcyjności peryferiom, lecz służyć ma raczej ich uobecnieniu, legitymizacji oraz włączeniu zarówno do polskiego obiegu, jak i do globalnej dyskusji o sztuce.

Mamy nadzieję, że konfiguracja taka stymulować będzie nie tylko alternatywne spojrzenie na sztukę powstającą tu, jak i gdzieindziej globalnego świata, ale stanie się też miejscem krytycznej refleksji, wykraczającej poza horyzonty wielokulturowości czy teorii postkolonialnej i budującej nowe pole namysłu nad rolą sztuki współczesnej.

Historia

Nazwa magazynu, gdy powstawał w 1987 roku, wywodziła się z terminu „trzeci obieg”, określającego wtedy alternatywne środowiska i idee sytuujące się poza zastygłym binarnym podziałem na media kontrolowane przez państwo oraz nielegalne wydawnictwa opozycji (tak zwany obieg drugi). Jako nawiązanie do tak pojmowanej trzeciej sfery „Obieg” miał „pełnić rolę informatora i platformy wymiany informacji o sztuce, która w tamtym czasie w zasadzie nie posiadała żadnego miejsca dla publikacji poza samizdatami; [...] wskazywać na konieczność stworzenia legalnego, acz alternatywnego obiegu wiadomości i tekstów o sztuce” [1]. Od tego czasu polska sfera socjoekonomiczna oraz wrażliwa na nią polska sztuka uległy licznym przemianom, którym aktywnie towarzyszył magazyn – czy to w formie informatora, czasopisma drukowanego czy platformy internetowej. Będąc przez wiele lat jednym z wiodących na polskim rynku tytułów aktualizujących zarówno sztukę, jak i krytykę artystyczną, współtworzył ich społeczny obieg.

„Obieg” powstał w 1987 roku jako niewielki informator o sztuce współczesnej wydawany przez Akademię Ruchu. Od 1990 jego wydawcą jest CSW Zamek Ujazdowski; w latach 90. „Obieg” ukazywał się najpierw jako drukowany miesięcznik, już pokaźnej objętości, potem dwumiesięcznik. Redaktorem naczelnym do 1993 roku (włącznie) był Piotr Rypson, później Grzegorz Borkowski.

W 2001 roku drukowany „Obieg” ukazywał się wspólnie z „Magazynem Sztuki”, a redaktorami naczelnymi byli Ryszard Ziarkiewicz i Grzegorz Borkowski. W 2002 wydawanie pisma z przyczyn finansowych zawieszono.

W maju 2004 reaktywowany został „Obieg” drukowany (ukazywał się do 2010 jako kwartalnik), a w listopadzie 2004 zaczął ukazywać się też w internecie. Redaktorami naczelnymi wznowionego „Obiegu” byli Grzegorz Borkowski (do końca 2015) i Adam Mazur (do 2011).